Vooral oude bestelwagens buiten de Randstad
Het wagenpark van de Nederlandse ondernemer is in veel gemeenten simpelweg te oud. Een fors percentage van de bestelbussen zit momenteel in de gevarenzone, met daarnaast nog een grote groep 'twijfelgevallen' uit de overgangsjaren (2012-2015) die volgend jaar eveneens hoogstwaarschijnlijk de stad niet meer in komen.
Wat daarbij opvalt is dat met name buiten de Randstad, en specifiek in de drie noordelijke provincies en Limburg, de gemiddelde leeftijd een stuk hoger is. Zo rijden ondernemers in gemeenten als Pekela, Weststellingwerf, Bergen en Simpelveld in bestelauto’s van gemiddeld meer dan tien jaar oud. In onder meer Dordrecht en Barendrecht is dat slechts de helft.
Waar loop je straks tegen de lamp?
Ondernemers die in de stadscentra moeten zijn voor een klus of levering, gaan de harde grens binnenkort direct merken. De uitrol van de zones gebeurt gefaseerd:
Nu al actief in bijna 20 steden: Inmiddels zijn de zero-emissiezones al van kracht in Amersfoort, Amsterdam, Arnhem, Assen, Delft, Den Bosch, Den Haag, Eindhoven, Enschede, Gouda, Groningen, Haarlem, Leiden, Maastricht, Nijmegen Rotterdam, Tilburg, Utrecht en Zwolle.
Ook Schiphol geldt als zero-emissiezone. Ondernemers met een Euro 5-diesel maken hier nu nog gebruik van de tijdelijke overgangsregeling, maar die loopt dus op 1 januari 2027 onherroepelijk af.Vanaf 2027: Op 1 januari 2027 eindigt de landelijke overgangsregeling voor Euro 5-diesels. Vanaf dat moment mag je met zo'n werkbus geen enkele zero-emissiezone in Nederland meer in.
Tegelijkertijd openen in 2027 nieuwe milieuzones in steden als Alphen aan den Rijn en Venlo. Vanaf dag één gelden daar direct de strengste regels, waardoor je er met een oudere Euro 5-bus in de basis niet meer in komt.De jaren erna: Ook steden als Almere en Deventer (beide 2028), Breda (2029), Apeldoorn, Ede, Zaanstad (allen 2030) en Dordrecht (ingangsdatum nog onbekend) maken zich op voor strengere toegangseisen.
Vlucht naar elektrisch
De naderende milieuzones zorgen voor onrust. We zien dat de portemonnee ondernemers steeds vaker richting een elektrische overstap drijft. Eerder dit jaar bleek uit ons eigen onderzoek al dat de interesse in elektrische bussen fors is gegroeid. De destijds sterk gestegen dieselprijzen, als gevolg van onrust in het Midden-Oosten, gaven daar de eerste grote aanzet toe.
Maar er speelt nog iets anders op de achtergrond. Sem Smeenk, oprichter van Regeljelease.nl, wijst op de zogeheten ‘pseudo-eindheffing’ die vanaf 1 januari 2027 geldt:
"Ondernemers moeten vanaf 2027 jaarlijks 12 procent belasting betalen over de cataloguswaarde van voertuigen op fossiele brandstof die de werkgever beschikbaar stelt aan hun werknemers. Dat is simpelweg 5.400 euro per jaar voor een auto van 45.000 euro. Hoewel auto’s op fossiele brandstof door de huidige regels tot aan die invoering technisch gezien nog ‘goedkoop’ zijn, zien we dat veel bedrijven nu al voorsorteren op de nieuwe realiteit. We merken dat ondernemers niet willen wachten tot het laatste moment. Steeds meer bedrijven kiezen er heel bewust voor om nu al de overstap naar elektrisch te maken."
"Diesel is nog steeds de enige serieuze optie"
Toch kleeft er een grote 'maar' aan deze noodgedwongen vergroening. De gestegen brandstofkosten en naderende belastingen ten spijt: niet voor iedere ondernemer is een elektrische auto vandaag de dag al een reële optie. Uit onze RDW-data-analyse bleek onlangs nog dat ruim negen op de tien bedrijfswagens gewoon nog op diesel rijden.
Smeenk: "We zien wel dat de markt steeds meer volwassen wordt. Modellen zoals de Volkswagen ID. Buzz en de Ford E-Transit Custom laten zien dat elektrisch rijden en praktisch gemak steeds vaker samengaan. Al zullen voor de zwaarste klussen nog altijd bussen op diesel worden ingezet door de onmisbare voordelen in actieradius, laadvermogen en trekkracht. Sterker nog: met zwaar materiaal of gereedschap is diesel eigenlijk voor veel ondernemers momenteel nog de enige serieuze optie."
Het zet een grote groep hardwerkende ondernemers klem. Hun bussen moéten rijden om het land draaiende te houden, maar tegelijkertijd dreigen zij straks de binnensteden niet meer in te komen.
